Nhà ở xã hội: Bứt tốc ấn tượng

Theo VARS IRE, thị trường nhà ở xã hội đang ghi nhận bước tiến vượt bậc. Trong 7 tháng đầu năm 2025, cả nước đã hoàn thành 36.862 căn, bằng hơn 80% kết quả cả năm 2024 và gấp 7 lần năm 2022. Kết quả này đưa Việt Nam tiến gần mục tiêu 100.000 căn nhà ở xã hội trong năm 2025, tạo đà cho Đề án 1 triệu căn giai đoạn 2021-2030.

Tiến độ triển khai Đề án

Kể từ khi Thủ tướng ban hành Quyết định 338/QĐ-TTg ngày 03/04/2023, thị trường nhà ở xã hội đã có những bước tiến đáng kể:

• Tổng dự án: 692 dự án, quy mô 633.559 căn.

• Hoàn thành: 146 dự án, hơn 103.000 căn.

• Đang triển khai: 144 dự án, hơn 127.000 căn.

• Chấp thuận đầu tư: 402 dự án, hơn 400.000 căn.

• Tỷ lệ đạt được: 59,6% chỉ tiêu Đề án 1 triệu căn đến năm 2025.

Riêng ngày 19/08/2025, 22 dự án nhà ở xã hội nằm trong số 250 dự án được khởi công để chào mừng 80 năm Quốc khánh.

Thách thức của thị trường bất động sản

Dữ liệu từ VARS IRE cho thấy nguồn cung nhà ở giảm mạnh từ 180.000 sản phẩm năm 2018 xuống còn 48.000 sản phẩm năm 2022. Từ năm 2023, nguồn cung phục hồi với 65.000 sản phẩm năm 2024 và 51.000 sản phẩm trong 6 tháng đầu năm 2025. Tuy nhiên, cơ cấu sản phẩm mất cân đối:

• Căn hộ bình dân (dưới 25 triệu đồng/m²): Giảm từ 19% (2019) xuống 7% (2024).

• Căn hộ trung cấp (25-50 triệu đồng/m²): Giảm từ 33% (2019) xuống 19% (2024).

• Hà Nội và TP HCM: Phân khúc bình dân và trung cấp gần như vắng bóng từ năm 2023.

Nhu cầu nhà ở giá rẻ tập trung vào đối tượng thu nhập thấp và công nhân khu công nghiệp, nhưng nguồn cung không đáp ứng đủ, dẫn đến tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng.

Chính sách thúc đẩy nhà ở xã hội

Sự quyết tâm từ Đảng, Nhà nước, và Chính phủ, cùng sự tham gia của các địa phương và doanh nghiệp, đã tạo động lực cho nhà ở xã hội:

• Chính sách hỗ trợ: Các ưu đãi về đất đai, thuế, và vốn vay giúp tăng tốc triển khai dự án.

• Tham gia của doanh nghiệp: Nhiều doanh nghiệp bất động sản chuyển hướng sang phát triển nhà ở xã hội, xem đây là phân khúc chiến lược.

• Kết quả khả quan: 9/31 địa phương được giao chỉ tiêu năm 2025 có khả năng hoàn thành hoặc vượt kế hoạch.

Những thách thức cần vượt qua

Dù đạt nhiều thành tựu, thị trường nhà ở xã hội vẫn đối mặt với các thách thức lớn:

1. Quỹ đất hạn chế:

   • Nhiều địa phương bố trí quỹ đất chưa phù hợp, thiếu kết nối hạ tầng như bệnh viện, trường học.

   • Giải pháp: Áp dụng chế tài với địa phương chậm triển khai, rà soát quỹ đất 20% từ các dự án nhà ở thương mại (quy mô từ 2ha trở lên) để đảm bảo nghĩa vụ phát triển nhà ở xã hội.

2. Đánh giá nhu cầu chưa sát thực tế:

   • Tình trạng “vừa thiếu, vừa ế” do khảo sát nhu cầu chưa chính xác, dẫn đến dự án không phù hợp với người dân đủ điều kiện.

   • Giải pháp: Thuê các đơn vị nghiên cứu thị trường độc lập để khảo sát chuyên nghiệp, đảm bảo kế hoạch triển khai sát với nhu cầu thực tế.

3. Khả năng tiếp cận thông tin:

   • Chi phí marketing cho nhà ở xã hội bị khống chế ở mức 2%, khiến doanh nghiệp khó truyền thông tới đúng đối tượng.

   • Giải pháp: Điều chỉnh quy định linh hoạt, đảm bảo minh bạch nhưng tạo điều kiện để thông tin về nhà ở xã hội đến được người dân.

4. Đầu cơ và chuyển nhượng trái phép:

   • Một số trường hợp mua nhà ở xã hội để chuyển nhượng trái quy định, gây méo mó thị trường.

   • Giải pháp: Tăng cường thanh tra, xử phạt doanh nghiệp và cá nhân vi phạm. Sau 5 năm sở hữu, ưu tiên chuyển nhượng cho đối tượng đủ điều kiện, hoặc yêu cầu hoàn trả ưu đãi nếu bán cho đối tượng không thuộc diện thụ hưởng.

Tương lai nhà ở xã hội: Tạo đà đến năm 2030

VARS IRE dự báo tốc độ triển khai Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội sẽ tiếp tục được duy trì, hướng tới hoàn thành 100.000 căn trong năm 2025. Với sự đồng hành của chính sách và doanh nghiệp, nhà ở xã hội không chỉ đáp ứng nhu cầu an sinh mà còn trở thành động lực phát triển thị trường bất động sản bền vững.

Nguồn: CafeF