Cơ chế áp dụng song song phương án cũ và bảng giá mới

Việc một số trường hợp thu hồi đất vẫn áp dụng phương án bồi thường theo mức giá cũ không phải là sai quy định, mà xuất phát từ cơ chế chuyển tiếp được quy định trong Nghị quyết 254/2025/QH15 khi hệ thống chính sách đất đai thay đổi.

Trên nguyên tắc, bảng giá đất mới là căn cứ để xác định giá trị bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất. Tuy nhiên, trong thực tế triển khai, nhiều dự án đã được phê duyệt phương án bồi thường hoặc đang thực hiện các bước pháp lý trước thời điểm chính sách mới có hiệu lực. Với các trường hợp này, cơ quan có thẩm quyền được phép tiếp tục thực hiện theo phương án đã phê duyệt nhằm tránh việc phải điều chỉnh lại toàn bộ hồ sơ, gây kéo dài thời gian và tăng chi phí triển khai.

Việc áp dụng giá bồi thường phụ thuộc vào điều gì?

Trên thực tế, việc áp dụng giá bồi thường không phụ thuộc vào thời điểm chi trả mà phụ thuộc vào tiến độ pháp lý của từng dự án thu hồi đất. Các dự án đã được phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư trước thời điểm áp dụng quy định mới thường sẽ tiếp tục thực hiện theo phương án cũ, kể cả khi việc chi trả diễn ra sau thời điểm ban hành bảng giá đất mới.

Ngoài ra, với các trường hợp đang trong quá trình xác định giá đất nhưng chưa hoàn tất trước khi Nghị quyết 254 có hiệu lực, UBND cấp tỉnh có thể xem xét áp dụng cơ chế cũ theo Luật Đất đai 2024 hoặc chuyển sang cơ chế mới tùy điều kiện thực tế của từng dự án. Điều này giúp địa phương chủ động xử lý hồ sơ chuyển tiếp mà không làm gián đoạn tiến độ chung.

Việc áp dụng giá bồi thường phụ thuộc vào tiến độ pháp lý của từng dự án thu hồi đất. Ảnh: Vietnamnet.

Khi nào bảng giá đất mới được áp dụng để tính bồi thường?

Đối với các dự án triển khai sau khi cơ quan có thẩm quyền đã ban hành đầy đủ căn cứ pháp lý theo Nghị quyết 254/2025/QH15, việc xác định tiền bồi thường sẽ căn cứ vào bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất theo quy định mới.

Tuy nhiên, trong giai đoạn chuyển tiếp, khi các địa phương chưa hoàn thiện đầy đủ căn cứ để áp dụng đồng bộ tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và tiền bồi thường theo cơ chế mới, việc xác định giá đất vẫn có thể tiếp tục thực hiện theo Luật Đất đai 2024. Điều này dẫn đến việc một thời điểm, mỗi địa phương hoặc mỗi dự án có thể áp dụng cơ chế xác định giá đất khác nhau.

Quy định chuyển tiếp mang lại ý nghĩa gì?

Cơ chế chuyển tiếp giúp bảo đảm tiến độ triển khai các dự án đang thực hiện, đồng thời hạn chế việc phải điều chỉnh lại toàn bộ phương án bồi thường đã được phê duyệt trong bối cảnh chính sách đất đai thay đổi. 

Bên cạnh đó, quy định này tạo điều kiện để các địa phương có thêm thời gian hoàn thiện bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất và các căn cứ pháp lý liên quan trước khi áp dụng đồng bộ. Qua đó, góp phần duy trì sự ổn định trong quá trình chuyển đổi chính sách, đồng thời cân bằng lợi ích giữa Nhà nước, nhà đầu tư và người sử dụng đất.

Nguồn: Tổng hợp