Theo quy hoạch phân khu tỷ lệ 1/2000 đã được phê duyệt, Trung tâm Hành chính mới được ấn định đặt tại khu lõi trung tâm, cụ thể là Khu chức năng số 1 của Khu đô thị mới Thủ Thiêm. Dự án dự kiến sẽ trở thành "đại bản doanh" tập trung của các sở, ban, ngành và các đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc thành phố, thay vì nằm phân tán như hiện tại.

Công trình được định hướng xây dựng theo mô hình trung tâm hành chính thông minh, tích hợp các nền tảng công nghệ hiện đại nhằm tối ưu hóa quy trình quản lý và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp. Kiến trúc của trung tâm hành chính không chỉ yêu cầu tính thẩm mỹ cao, bền vững mà còn phải đạt được sự hài hòa tuyệt đối với không gian xanh và mặt nước đặc trưng của bán đảo Thủ Thiêm.

Việc lựa chọn nhà đầu tư cho Trung tâm hành chính mới tại khu đô thị Thủ Thiêm cho thấy quyết tâm của Thành phố Hồ Chí Minh trong việc dịch chuyển “trái tim hành chính” sang khu vực phía Đông – nơi được quy hoạch trở thành trung tâm tài chính, thương mại và đổi mới sáng tạo trong tương lai. Với tổng mức đầu tư gần 30.000 tỷ đồng, dự án không đơn thuần là xây dựng trụ sở làm việc, mà hướng tới hình thành một tổ hợp hành chính – chính trị – dịch vụ công hiện đại, tích hợp nhiều chức năng trong cùng một không gian.

Việc lựa chọn nhà đầu tư cho một dự án mang tính biểu tượng này đang được thành phố thực hiện một cách cẩn trọng thông qua các hình thức đấu thầu nghiêm ngặt. Thành phố đặt ra những yêu cầu rất cao về năng lực tài chính, đảm bảo nhà đầu tư phải có tiềm lực vững mạnh để triển khai dự án quy mô lớn mà không làm gián đoạn nguồn lực chung.

Bên cạnh đó, bề dày kinh nghiệm trong việc thực hiện các tổ hợp công trình công cộng và tòa nhà văn phòng thông minh mang tầm cỡ quốc tế cũng là yếu tố tiên quyết. Các đơn vị tham gia cần đề xuất được những giải pháp kiến trúc tối ưu, áp dụng tiêu chuẩn công trình xanh và các giải pháp đô thị thông minh để giảm thiểu chi phí vận hành, đồng thời tạo ra một không gian làm việc chuyên nghiệp, thân thiện.

Nhà đầu tư được lựa chọn là Công ty TNHH Đầu tư và Phát triển Mặt Trời Sài Gòn, đơn vị có kinh nghiệm triển khai nhiều dự án quy mô lớn trên cả nước. Việc tham gia của doanh nghiệp tư nhân theo mô hình đối tác công tư (PPP) được kỳ vọng sẽ giúp đẩy nhanh tiến độ, đồng thời tận dụng nguồn lực xã hội hóa trong bối cảnh ngân sách nhà nước còn hạn chế.

Vai trò chiến lược giải tỏa áp lực cho lõi trung tâm

Hiện nay, hệ thống cơ quan hành chính của TP.HCM đang nằm rải rác tại khu vực Quận 1, trong đó nhiều trụ sở đặt tại các tòa nhà cổ cần được bảo tồn nghiêm ngặt hoặc đã bắt đầu xuống cấp theo thời gian. Tình trạng này không chỉ gây khó khăn cho việc phối hợp liên thông giữa các đơn vị mà còn tạo áp lực giao thông vô cùng lớn lên khu vực lõi trung tâm hiện hữu.

Việc dịch chuyển sang Thủ Thiêm được đánh giá là mang lại lợi ích kép cho sự phát triển của thành phố. 

Không chỉ mang ý nghĩa về mặt hành chính, dự án Trung tâm hành chính mới còn được xem là “cú hích” quan trọng để hoàn thiện hệ sinh thái đô thị tại Thủ Thiêm. Khi các cơ quan đầu não được dịch chuyển về đây, khu vực này sẽ thu hút mạnh mẽ hơn dòng vốn đầu tư, doanh nghiệp và nguồn nhân lực chất lượng cao.

Phối cảnh Trung tâm chính trị, hành chính tập trung được đề xuất. (Ảnh:Trung tâm Nghiên cứu kiến trúc TP HCM)

Điều này tạo hiệu ứng lan tỏa tới thị trường bất động sản, hạ tầng giao thông và các ngành dịch vụ liên quan, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế khu Đông nói riêng và TP.HCM nói chung. Đồng thời, việc tập trung các cơ quan hành chính vào một khu vực cũng giúp giảm tải áp lực cho khu trung tâm hiện hữu, vốn đang quá tải về hạ tầng và mật độ dân cư.

Trong dài hạn, Trung tâm hành chính mới tại Thủ Thiêm được kỳ vọng sẽ trở thành biểu tượng cho mô hình quản trị đô thị hiện đại – nơi các dịch vụ công được số hóa, vận hành theo cơ chế “một cửa”, giảm thủ tục hành chính và nâng cao trải nghiệm của người dân.

Việc đầu tư đồng bộ về không gian, công nghệ và hạ tầng không chỉ giúp nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy quản lý, mà còn góp phần xây dựng hình ảnh một TP.HCM năng động, minh bạch và hội nhập quốc tế. Nếu được triển khai đúng tiến độ và kiểm soát tốt chất lượng, đây sẽ là một trong những dự án mang tính bước ngoặt, định hình lại cấu trúc đô thị của thành phố trong nhiều thập kỷ tới.

Cơ chế BT và bài toán minh bạch nguồn lực

Dự án được triển khai theo hình thức hợp đồng BT (xây dựng – chuyển giao), trong đó nhà đầu tư sẽ ứng vốn xây dựng và được thanh toán bằng quỹ đất theo quy hoạch. Đây là cơ chế từng được áp dụng tại nhiều dự án hạ tầng lớn, giúp giảm áp lực chi ngân sách trong ngắn hạn.

Tuy nhiên, trong bối cảnh các dự án BT trước đây từng gây nhiều tranh luận về định giá đất và tính minh bạch, việc triển khai lần này đặt ra yêu cầu cao hơn về giám sát, kiểm toán và công khai thông tin. Các cơ quan chức năng của TP.HCM được giao nhiệm vụ kiểm soát chặt chẽ toàn bộ quá trình, từ lập báo cáo nghiên cứu khả thi, xác định giá trị quỹ đất đối ứng cho đến tiến độ thi công, nhằm đảm bảo hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và xã hội.

Nguồn: Tổng hợp