Đang tải...

Hồ sơ xin cấp phép kinh doanh nhà trọ gồm những gì? Thủ tục mới nhất năm 2026

Kinh doanh nhà trọ cần chuẩn bị hồ sơ đăng ký kinh doanh và đáp ứng các yêu cầu về an toàn, phòng cháy chữa cháy (PCCC), quản lý cư trú. Tùy mô hình cho thuê dài hạn hay kinh doanh dịch vụ lưu trú ngắn ngày, chủ cơ sở có thể phải thực hiện thêm thủ tục chuyên ngành. Dưới đây là những giấy tờ cần chuẩn bị và các quy định quan trọng áp dụng trong năm 2026.

1. Hồ sơ đăng ký kinh doanh nhà trọ gồm những giấy tờ gì?

Nếu hoạt động cho thuê phòng được tổ chức thường xuyên nhằm mục đích kinh doanh, chủ nhà cần lựa chọn hình thức đăng ký phù hợp, phổ biến là hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp. Với cá nhân, hộ gia đình khai thác một khu nhà trọ quy mô nhỏ, đăng ký hộ kinh doanh thường là phương án được lựa chọn.

Nhà trọ nhiều tầng cần đáp ứng các yêu cầu pháp lý và điều kiện an toàn khi kinh doanh

Nhà trọ nhiều tầng cần đáp ứng các yêu cầu pháp lý và điều kiện an toàn khi kinh doanh. Ảnh: Sưu tầm.

Theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP, hồ sơ đăng ký thành lập hộ kinh doanh gồm:

  • Giấy đề nghị đăng ký hộ kinh doanh theo mẫu.
  • Bản sao văn bản ủy quyền của các thành viên hộ gia đình cho một thành viên làm chủ hộ, nếu hộ kinh doanh do nhiều thành viên trong gia đình cùng đăng ký thành lập.

Chủ hộ cần kê khai thông tin về tên hộ kinh doanh, địa chỉ trụ sở, ngành nghề, vốn kinh doanh và thông tin cá nhân theo yêu cầu. Địa chỉ đăng ký cần phù hợp với địa điểm hoạt động thực tế; ngành nghề kinh doanh được ghi theo hệ thống ngành kinh tế Việt Nam. Trường hợp ủy quyền cho người khác nộp hồ sơ, cần chuẩn bị thêm giấy tờ ủy quyền tương ứng. Nếu chủ hộ tự thực hiện thủ tục, không cần bổ sung giấy ủy quyền này. 

Hồ sơ được nộp tại cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đặt trụ sở hộ kinh doanh, theo một trong các phương thức: trực tiếp, qua dịch vụ bưu chính hoặc qua mạng thông tin điện tử. Thời hạn giải quyết hồ sơ hợp lệ là 3 ngày làm việc.

2. Hồ sơ và điều kiện phòng cháy, chữa cháy đối với nhà trọ

PCCC là yêu cầu quan trọng đối với cơ sở cho thuê phòng, đặc biệt tại những công trình có nhiều tầng, nhiều phòng và mật độ người ở cao. Từ ngày 1/7/2025, việc quản lý PCCC và cứu nạn, cứu hộ thực hiện theo Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ năm 2024 cùng Nghị định 105/2025/NĐ-CP.

Chủ nhà cần xác định công trình có thuộc danh mục cơ sở quản lý về PCCC hay không, đồng thời đối chiếu quy mô, công năng và đặc điểm xây dựng để thực hiện đúng trách nhiệm.

2.1. Hồ sơ quản lý, theo dõi hoạt động PCCC

Đối với cơ sở thuộc diện quản lý về PCCC, hồ sơ cần được lập và lưu giữ theo quy định, có thể bao gồm:

  • Nội quy PCCC và cứu nạn, cứu hộ.
  • Tài liệu, hồ sơ về thiết kế, thẩm định và nghiệm thu PCCC đối với công trình thuộc diện phải thực hiện.
  • Phương án chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ theo yêu cầu áp dụng cho cơ sở.
  • Hồ sơ kiểm tra, bảo dưỡng phương tiện và hệ thống PCCC.
  • Tài liệu theo dõi việc huấn luyện, bồi dưỡng nghiệp vụ PCCC và cứu nạn, cứu hộ.
  • Các tài liệu liên quan đến việc kiểm tra, xử lý và khắc phục vi phạm về an toàn PCCC.

Không phải nhà trọ nào cũng phải có đầy đủ mọi loại giấy tờ nêu trên. Thành phần hồ sơ phụ thuộc vào loại công trình, quy mô và diện quản lý theo quy định.

Chủ nhà và người thuê cần nắm cách sử dụng bình chữa cháy, thiết bị cứu nạn

Chủ nhà và người thuê cần nắm cách sử dụng bình chữa cháy, thiết bị cứu nạn. Ảnh: Sưu tầm.

2.2. Trang bị phương tiện và bảo đảm điều kiện an toàn

Ngoài hồ sơ, chủ nhà cần trang bị phương tiện chữa cháy, thiết bị báo cháy và dụng cụ cứu nạn phù hợp với quy mô công trình. Lối thoát nạn, hành lang, cầu thang và đường tiếp cận phục vụ chữa cháy phải được duy trì thông thoáng; hệ thống điện cần được kiểm tra để hạn chế nguy cơ chập, quá tải.

Một điểm cần lưu ý là pháp luật hiện hành không quy định một thủ tục cấp giấy chứng nhận PCCC chung cho mọi nhà trọ. Với công trình thuộc diện phải thẩm định thiết kế, nghiệm thu PCCC, chủ cơ sở phải thực hiện các thủ tục tương ứng. Với cơ sở thuộc diện quản lý nhưng không phải thẩm định, nghiệm thu, trách nhiệm chủ yếu là bảo đảm điều kiện an toàn và lập hồ sơ theo quy định.

Bình chữa cháy được bố trí tại hành lang khu nhà trọ để hỗ trợ xử lý sự cố

Bình chữa cháy được bố trí tại hành lang khu nhà trọ để hỗ trợ xử lý sự cố. Ảnh: Sưu tầm.

3. Trường hợp nào cần giấy chứng nhận đủ điều kiện về an ninh, trật tự?

Không phải mọi hoạt động cho thuê phòng dài hạn đều phải xin Giấy chứng nhận đủ điều kiện về an ninh, trật tự (ANTT). Nghĩa vụ này cần được xác định theo bản chất hoạt động kinh doanh.

Nếu cơ sở tổ chức kinh doanh dịch vụ lưu trú như khách sạn, nhà nghỉ, nhà trọ theo mô hình lưu trú ngắn ngày thuộc ngành nghề kinh doanh có điều kiện về ANTT, chủ cơ sở phải đáp ứng điều kiện và thực hiện thủ tục xin cấp giấy chứng nhận theo quy định. Trong khi đó, việc cho thuê nhà ở hoặc phòng trọ dài hạn theo hợp đồng thuê nhà không nên mặc nhiên đồng nhất với kinh doanh dịch vụ lưu trú.

Đối với cơ sở thuộc diện phải xin giấy chứng nhận ANTT, hồ sơ cấp mới theo quy định hiện hành gồm:

  • Văn bản đề nghị cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện về ANTT theo Mẫu số 03.
  • Bản sao hợp lệ giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp hoặc giấy tờ pháp lý tương ứng.
  • Tài liệu chứng minh điều kiện an toàn PCCC đối với cơ sở theo trường hợp áp dụng.
  • Bản khai lý lịch kèm Phiếu lý lịch tư pháp hoặc bản khai nhân sự của người chịu trách nhiệm về ANTT, tùy đối tượng.

Hồ sơ được nộp tại cơ quan Công an có thẩm quyền theo quy định. Chủ cơ sở có thể nộp trực tiếp, qua bưu chính hoặc qua Cổng dịch vụ công quốc gia, ứng dụng VNeID đối với thủ tục hỗ trợ trực tuyến.

Cơ sở kinh doanh dịch vụ lưu trú thuộc diện quy định cần hoàn thiện thủ tục về an ninh, trật tự

Cơ sở kinh doanh dịch vụ lưu trú thuộc diện quy định cần hoàn thiện thủ tục về an ninh, trật tự. Ảnh: Sưu tầm.

4. Các thủ tục cần thực hiện khi đưa nhà trọ vào hoạt động

Ngoài hồ sơ đăng ký kinh doanh và các điều kiện chuyên ngành, chủ nhà cần hoàn thiện một số nghĩa vụ quản lý trong quá trình khai thác.

4.1. Đăng ký, khai báo lưu trú cho người thuê

Chủ cơ sở cần thực hiện thông báo lưu trú cho người thuê theo quy định về cư trú. Việc thông báo phải được thực hiện trước 23 giờ của ngày bắt đầu lưu trú; trường hợp người đến lưu trú sau 23 giờ, thông báo được thực hiện trước 8 giờ ngày hôm sau. 

Việc khai báo có thể thực hiện thông qua hệ thống điện tử hoặc trực tiếp tại cơ quan Công an có thẩm quyền theo phương thức được áp dụng tại địa phương.

Thông tin cần chuẩn bị thường gồm họ tên, ngày sinh, số định danh cá nhân hoặc giấy tờ tùy thân, thời gian lưu trú và địa chỉ phòng thuê. Với người nước ngoài, việc khai báo tạm trú thực hiện theo quy định riêng về nhập cảnh, xuất cảnh và cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam.

Khai báo thông tin lưu trú tại nhà trọ qua ứng dụng VNeID

Khai báo thông tin lưu trú tại nhà trọ qua ứng dụng VNeID. Ảnh: Sưu tầm.

4.2. Thực hiện nghĩa vụ thuế

Chủ nhà cần kê khai và thực hiện nghĩa vụ thuế phát sinh từ hoạt động cho thuê tài sản theo quy định hiện hành. Hồ sơ, phương thức kê khai và nghĩa vụ thuế cụ thể phụ thuộc vào doanh thu, hình thức kinh doanh và quy định áp dụng tại thời điểm phát sinh doanh thu. Nếu hoạt động theo mô hình hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp, chủ cơ sở cần thực hiện các nghĩa vụ về đăng ký thuế, kê khai doanh thu và lưu giữ chứng từ theo quy định.

4.3. Kiểm tra pháp lý công trình và quyền cho thuê

Trước khi đưa nhà trọ vào khai thác, chủ nhà nên rà soát giấy tờ chứng minh quyền sử dụng đất, quyền sở hữu công trình và mục đích sử dụng. Nếu không trực tiếp đứng tên sở hữu, cần có hợp đồng hoặc văn bản ủy quyền hợp pháp cho phép khai thác, cho thuê.

Đối với công trình xây mới, cải tạo hoặc chuyển đổi công năng, cần kiểm tra giấy phép xây dựng và các yêu cầu về quy hoạch, trật tự xây dựng, an toàn công trình. Việc có giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh không thay thế các điều kiện pháp lý đối với bản thân công trình.

Lối đi, hành lang và khu vực sinh hoạt chung cần được bố trí phù hợp với công năng và yêu cầu an toàn

Lối đi, hành lang và khu vực sinh hoạt chung cần được bố trí phù hợp với công năng và yêu cầu an toàn. Ảnh: Sưu tầm.

5. Những lưu ý khi chuẩn bị hồ sơ kinh doanh nhà trọ

Để tránh thiếu giấy tờ hoặc thực hiện sai thủ tục, chủ cơ sở nên xác định rõ mô hình kinh doanh trước khi nộp hồ sơ. Một khu nhà trọ cho thuê dài hạn theo tháng có thể có yêu cầu khác với cơ sở kinh doanh nhà nghỉ hoặc lưu trú ngắn ngày.

Một số điểm cần kiểm tra gồm:

  • Xác định đúng hình thức đăng ký: hộ kinh doanh hay doanh nghiệp.
  • Đối chiếu ngành nghề hoạt động với loại hình cho thuê thực tế.
  • Kiểm tra công trình có thuộc diện quản lý, thẩm định hoặc nghiệm thu PCCC hay không.
  • Xác định nghĩa vụ xin giấy chứng nhận ANTT nếu kinh doanh dịch vụ lưu trú thuộc ngành nghề có điều kiện.
  • Chuẩn bị phương án khai báo lưu trú, kê khai thuế và lưu giữ hợp đồng thuê phòng.
  • Rà soát giấy tờ sở hữu, quyền cho thuê và tính hợp pháp của công trình.

Hồ sơ kinh doanh nhà trọ không chỉ gồm giấy đăng ký hộ kinh doanh mà còn liên quan đến PCCC, ANTT và quản lý cư trú tùy mô hình hoạt động. Chủ nhà cần xác định đúng loại hình cho thuê, quy mô công trình và nghĩa vụ pháp lý tương ứng để chuẩn bị hồ sơ đầy đủ trước khi khai thác.