Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 183/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng, chống thiên tai, thủy lợi và đê điều. Điểm đáng chú ý là lần đầu tiên mức phạt được phân hóa theo quy mô vi phạm, thay vì áp dụng chung như trước đây.

Theo quy định mới, các hành vi xây dựng hoặc cơi nới trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi sẽ bị xử phạt theo diện tích hoặc chiều dài công trình vi phạm. Cụ thể, mức phạt thấp nhất từ 2-5 triệu đồng áp dụng với trường hợp vi phạm dưới 5m² hoặc dưới 10m chiều dài.

Xây dựng, cơi nới trái phép trong khu thủy lợi sẽ bị xử phạt nghiêm khắc hơn. Ảnh: Sưu tầm.

Khi quy mô vi phạm tăng lên, mức xử phạt cũng được nâng dần. Trường hợp từ 5-10m² hoặc 10-20m chiều dài, mức phạt tăng lên 5-10 triệu đồng. Với vi phạm từ 10-20m², mức phạt là 10-20 triệu đồng; từ 20-30m² là 20-30 triệu đồng; và từ 30-50m² hoặc tương đương chiều dài, mức phạt có thể lên tới 50 triệu đồng. 

Đáng chú ý, các trường hợp vi phạm lớn, từ 50m² trở lên hoặc tăng chiều dài từ 80m trở lên, sẽ bị áp dụng mức xử phạt cao nhất lên tới 100 triệu đồng.

Theo cơ quan quản lý, tình trạng lấn chiếm, xây dựng trái phép trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi vẫn diễn ra tại nhiều địa phương, đặc biệt tại khu vực kênh mương, hồ chứa và hành lang thoát lũ. Các hành vi này không chỉ gây khó khăn trong vận hành hệ thống thủy lợi mà còn làm gia tăng nguy cơ ngập úng, mất an toàn khi xảy ra mưa lớn hoặc thiên tai.

Việc siết chặt khung xử phạt được kỳ vọng sẽ tăng tính răn đe, góp phần lập lại trật tự xây dựng và bảo vệ hệ thống công trình thủy lợi.

Nghị định 183/2026/NĐ-CP sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 10/7/2026. Người dân và tổ chức vì vậy cần rà soát kỹ vị trí công trình trước khi xây dựng hoặc cải tạo, tránh vi phạm hành lang bảo vệ thủy lợi và phát sinh xử phạt theo quy định mới.

Nguồn: Tổng hợp