Đang tải...

Tuyến metro số 5 Văn Cao – Hòa Lạc: Quy hoạch, hướng tuyến và tiến độ mới nhất 2026

Tuyến metro số 5 Văn Cao – Hòa Lạc là một trong những dự án giao thông trọng điểm trong định hướng phát triển mạng lưới đường sắt đô thị Hà Nội. Với chiều dài gần 40 km, 20 nhà ga và tổng mức đầu tư 72.300 tỷ đồng, tuyến đường sắt này được kỳ vọng tăng cường kết nối khu vực nội đô với các đô thị, trung tâm giáo dục và khu vực phát triển phía Tây Thủ đô. Sau khi chính thức khởi công vào tháng 12/2025, dự án tiếp tục triển khai các hạng mục xây dựng và công tác bàn giao mặt bằng trong năm 2026.

1. Tổng quan quy hoạch tuyến metro số 5 Văn Cao – Hòa Lạc

Tuyến đường sắt đô thị số 5, còn gọi là metro số 5 Văn Cao – Hòa Lạc, có tên đầy đủ là tuyến Văn Cao – Ngọc Khánh – Láng – Hòa Lạc. Đây là một trong những tuyến thuộc mạng lưới đường sắt đô thị Hà Nội, được định hướng kết nối khu vực nội đô với các đô thị và trung tâm phát triển phía Tây thành phố.

Ngày 4/9/2025, UBND thành phố Hà Nội ban hành Quyết định số 4602/QĐ-UBND, phê duyệt phương án tuyến và vị trí công trình tuyến đường sắt đô thị số 5, tỷ lệ 1/500. Phương án do Viện Quy hoạch xây dựng Hà Nội lập và được Sở Quy hoạch – Kiến trúc thẩm định.

Đến ngày 19/12/2025, dự án chính thức khởi công tại khu vực Depot Sơn Đồng, đánh dấu bước chuyển từ giai đoạn chuẩn bị đầu tư sang triển khai xây dựng. Theo kế hoạch được công bố, tuyến metro số 5 dự kiến hoàn thành và đưa vào khai thác trước năm 2030.

Dự án tuyến metro số 5 Văn Cao - Hòa Lạc: Làm sớm nhưng phải cẩn trọng

Phối cảnh tuyến đường sắt đô thị số 5 Văn Cao – Hòa Lạc. (Nguồn: Sưu tầm) 

1.1. Quy mô và thông số kỹ thuật tuyến metro số 5

Theo thông tin công bố tại lễ khởi công, tuyến đường sắt đô thị số 5 có chiều dài khoảng 39,585 km, tổng mức đầu tư 72.300 tỷ đồng. Dự án sử dụng nguồn vốn ngân sách kết hợp huy động vốn từ tổng thầu EPC.

Tuyến được thiết kế theo tiêu chuẩn đường đôi, khổ đường 1.435 mm và điện khí hóa. Toàn tuyến có 20 nhà ga, gồm 6 ga ngầm, 12 ga mặt đất và 2 ga trên cao. Trong đó, 8 ga được thiết kế là ga trung chuyển, tạo điều kiện kết nối với các tuyến đường sắt đô thị khác trong mạng lưới giao thông công cộng của Hà Nội.

Ngoài hệ thống nhà ga, dự án bố trí hai khu Depot tại Sơn Đồng – Dương Hòa và Hòa Lạc, phục vụ công tác tập kết, bảo dưỡng, sửa chữa và hỗ trợ vận hành đoàn tàu.

Một số thông số chính của tuyến metro số 5:

Hạng mục

Quy mô

Chiều dài tuyến chính

Khoảng 39,585 km

Tổng mức đầu tư

72.300 tỷ đồng

Tổng số nhà ga

20 ga

Ga ngầm

6 ga

Ga mặt đất

12 ga

Ga trên cao

2 ga

Số khu Depot

2

Khổ đường

1.435 mm

Tốc độ thiết kế tối đa

120 km/h

Tốc độ thiết kế đoạn hầm

90 km/h

Thời gian dự kiến hoàn thành

Trước năm 2030

Nguồn: Cổng Thông tin điện tử thành phố Hà Nội, thông tin khởi công dự án ngày 19/12/2025.

1.2. Hai khu Depot của tuyến đường sắt đô thị số 5

Tuyến metro số 5 được bố trí hai khu Depot tại Sơn Đồng – Dương Hòa và Hòa Lạc. Đây là những hạng mục kỹ thuật quan trọng, đảm nhiệm công tác tập kết, bảo dưỡng, sửa chữa phương tiện và hỗ trợ tổ chức vận hành toàn tuyến.

Depot 1 nằm trên địa bàn xã Sơn Đồng và xã Dương Hòa, phục vụ công tác kỹ thuật cho tuyến số 5, đồng thời được quy hoạch kết nối với tuyến đường sắt đô thị số 8. Trong khi đó, Depot 2 được bố trí tại khu vực Hòa Lạc, phục vụ hoạt động vận hành ở phía cuối tuyến.

Việc bố trí hai khu Depot giúp phân bổ chức năng kỹ thuật theo chiều dài tuyến, tạo điều kiện tổ chức bảo dưỡng và vận hành phương tiện. Đáng chú ý, Depot Sơn Đồng – Dương Hòa còn có vai trò trong định hướng kết nối giữa các tuyến đường sắt đô thị của Hà Nội.

2. Quy hoạch hướng tuyến đường sắt đô thị số 5 Văn Cao – Hòa Lạc

Theo phương án tuyến được UBND thành phố Hà Nội phê duyệt, tuyến metro số 5 có điểm đầu tại khu vực giao giữa phố Văn Cao và đường Hoàng Hoa Thám, điểm cuối tại ga Thạch Bình (S20), thuộc khu vực Hòa Lạc và Yên Xuân.

Hướng tuyến đi qua khu vực trung tâm, các khu đô thị phía Tây và tiếp tục men theo trục Đại lộ Thăng Long, cao tốc Hòa Lạc – Hòa Bình để kết nối với khu vực Hòa Lạc. Đây là hành lang giao thông có vai trò quan trọng trong định hướng phát triển không gian đô thị phía Tây Hà Nội.

2.1. Hướng tuyến từ Văn Cao qua Ngọc Khánh, Láng đến Hòa Lạc

Tuyến đường sắt đô thị số 5 được tổ chức theo hai dạng kết cấu chính, phù hợp với điều kiện không gian đô thị trên từng đoạn.

Ở khu vực nội đô, tuyến đi ngầm qua các trục đường Văn Cao, Liễu Giai, Nguyễn Chí Thanh và Trần Duy Hưng. Đây là những khu vực có mật độ dân cư, công trình xây dựng và lưu lượng giao thông lớn. Phương án đi ngầm giúp hạn chế ảnh hưởng đến không gian đô thị hiện hữu, đồng thời bảo đảm khả năng kết nối với các khu vực trung tâm.

Sau khi qua khu vực Trung tâm Hội nghị Quốc gia, tuyến chuyển sang đi trên mặt đất và trên cao, chủ yếu dọc dải phân cách giữa Đại lộ Thăng Long và cao tốc Hòa Lạc – Hòa Bình. Cách tổ chức này phù hợp với điều kiện không gian rộng hơn ở khu vực phía Tây thành phố.

Điểm cuối tuyến là ga Thạch Bình (S20), thuộc khu vực Hòa Lạc và Yên Xuân. Theo thông tin tại lễ khởi công, dự án cũng dự trù điều kiện để nghiên cứu kéo dài tuyến tới khu vực Làng Văn hóa các dân tộc Việt Nam trong tương lai khi có nhu cầu. Đây mới là định hướng nghiên cứu dự phòng, không đồng nghĩa với việc đoạn kéo dài đã nằm trong phạm vi xây dựng của dự án hiện tại.

2.2. Danh sách các nhà ga trên tuyến metro số 5

Theo thuyết minh phương án tuyến, 20 nhà ga được bố trí dọc hành lang Văn Cao – Ngọc Khánh – Láng – Hòa Lạc. Một số ga nằm trong khu vực nội đô, trong khi phần lớn các ga phía Tây được bố trí dọc Đại lộ Thăng Long và khu vực Hòa Lạc.

Danh sách tên ga theo hồ sơ phương án tuyến gồm:

Mã ga

Tên ga

S1

Quần Ngựa

S2

Kim Mã

S3

Vành đai 1

S4

Vành đai 2

S5

Hoàng Đạo Thúy

S6

Vành đai 3

S7

Lê Đức Thọ

S8

Mễ Trì

S9

Tây Mỗ

S10

An Khánh 1

S11

An Khánh 2

S12

Song Phương

S13

Sài Sơn

S14

Quốc Oai

S15

Đồng Bụt

S16

Đồng Trúc

S17

Đồng Bài

S18

Tiến Xuân

S19

Trại Mới

S20

Thạch Bình

Lưu ý: Danh sách tên ga theo hồ sơ thuyết minh phương án tuyến. Vị trí và tên gọi có thể được cập nhật trong quá trình triển khai dự án theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

Đáng chú ý, một số nhà ga được thiết kế để kết nối với các tuyến đường sắt đô thị khác, gồm tuyến số 2, 3, 4, 6, 7, 8 và Monorail M2. Các điểm trung chuyển này góp phần hình thành mạng lưới giao thông công cộng liên hoàn, giúp hành khách có thêm lựa chọn di chuyển giữa khu vực nội đô và các khu vực ngoại thành.

untitled-20251008142658550.jpg?width=700

Sơ đồ tuyến đi ngầm. (Ảnh chụp từ văn bản ĐTM dự án).

2.3. Tuyến metro số 5 đi qua những phường, xã nào?

Theo Quyết định số 4602/QĐ-UBND ngày 4/9/2025, phương án tuyến và vị trí công trình đường sắt đô thị số 5 đi qua nhiều phường, xã trên địa bàn Hà Nội.

Cụ thể, tuyến đi qua các phường Tây Hồ, Ngọc Hà, Giảng Võ, Láng, Yên Hòa, Từ Liêm, Đại Mỗ, Tây Mỗ, Xuân Phương và các xã Sơn Đồng, Dương Hòa, An Khánh, Quốc Oai, Kiều Phú, Tây Phương, Hạ Bằng, Yên Xuân, Hòa Lạc.

Phạm vi này cho thấy tuyến metro số 5 không chỉ phục vụ nhu cầu đi lại trong khu vực trung tâm mà còn đóng vai trò kết nối các khu vực đô thị phía Tây, đặc biệt là hành lang phát triển dọc Đại lộ Thăng Long. Việc xác định cụ thể các phường, xã có tuyến đi qua cũng là cơ sở để người dân và các đơn vị liên quan theo dõi quy hoạch, phạm vi công trình và kế hoạch triển khai dự án.

3. Tiến độ tuyến metro số 5 Văn Cao – Hòa Lạc năm 2026

Sau khi được phê duyệt phương án tuyến tỷ lệ 1/500 vào tháng 9/2025, dự án đường sắt đô thị số 5 chính thức khởi công ngày 19/12/2025. Theo kế hoạch được công bố, công trình dự kiến hoàn thành và đưa vào khai thác trước năm 2030.

Trong năm 2026, các hạng mục phục vụ triển khai tuyến đường sắt đô thị số 5 được thực hiện tại khu vực nhà ga và Depot. Một số mốc đáng chú ý trong quá trình chuẩn bị và triển khai dự án gồm:

Thời gian

Sự kiện

06/03/2025

Hà Nội giao Ban Quản lý đường sắt đô thị thực hiện công tác chuẩn bị đầu tư

04/09/2025

Phê duyệt phương án tuyến và vị trí công trình tỷ lệ 1/500

19/12/2025

Chính thức khởi công dự án

18/06/2026

Triển khai điều chỉnh rào chắn, phân luồng giao thông phục vụ thi công ga ngầm S1 – Quần Ngựa

30/09/2026

Mặt bằng Depot Sơn Đồng được bàn giao lũy kế khoảng 84,8%

Trước năm 2030

Mục tiêu hoàn thành và đưa tuyến vào khai thác

3.1. Thi công ga ngầm S1 – Quần Ngựa và tổ chức giao thông khu vực nội đô

Tại khu vực nội đô, ga S1 – Quần Ngựa trên phố Văn Cao là một trong những vị trí có hoạt động tổ chức thi công và điều chỉnh giao thông trong năm 2026.

Theo thông báo của UBND phường Ngọc Hà, từ ngày 18/6/2026, Ban Quản lý đường sắt đô thị Hà Nội triển khai điều chỉnh rào chắn và phân luồng giao thông để phục vụ thi công ga ngầm S1. Người dân lưu thông qua khu vực Văn Cao, Liễu Giai, Nguyễn Chí Thanh và các tuyến lân cận được khuyến nghị chủ động lựa chọn lộ trình phù hợp.

Đây là một trong những hạng mục đáng chú ý tại khu vực trung tâm, nơi tuyến metro số 5 được thiết kế đi ngầm nhằm hạn chế ảnh hưởng đến không gian đô thị hiện hữu. Tiến độ thi công ga S1 cũng là thông tin cần tiếp tục theo dõi trong quá trình triển khai dự án.

image-20261120141027-3.png

MRB vừa cùng liên danh nhà thầu EPC tiến hành khởi công xây dựng Ga S1. (Nguồn: MRB)

3.2. Tiến độ bàn giao mặt bằng Depot Sơn Đồng

Ở khu vực phía Tây, công tác bàn giao mặt bằng Depot Sơn Đồng tiếp tục được triển khai. Theo dữ liệu tiến độ được cập nhật từ Ban Quản lý đường sắt đô thị Hà Nội, đến ngày 30/9/2026, diện tích mặt bằng được bàn giao lũy kế đạt khoảng 133.193 m² trên tổng diện tích 157.031 m², tương đương 84,8%.

Việc bàn giao mặt bằng là một trong những điều kiện quan trọng để triển khai các hạng mục xây dựng tại khu Depot, phục vụ công tác tập kết, bảo dưỡng và vận hành đoàn tàu sau này.

Tuy nhiên, số liệu bàn giao mặt bằng tại Depot Sơn Đồng và tình hình thi công ga S1 chỉ phản ánh tiến độ của một số hạng mục cụ thể. Chưa thể sử dụng những dữ liệu này để kết luận về tỷ lệ hoàn thành chung của toàn tuyến. Để đánh giá đầy đủ tiến độ dự án, cần tiếp tục theo dõi các báo cáo tổng thể từ chủ đầu tư và cơ quan quản lý.

4. Vai trò của tuyến metro số 5 đối với phát triển đô thị phía Tây Hà Nội

Tuyến metro số 5 được kỳ vọng tạo thêm trục giao thông công cộng khối lượng lớn, kết nối trung tâm Hà Nội với khu vực phía Tây. Vai trò của dự án không chỉ nằm ở việc bổ sung phương tiện vận tải mà còn gắn với định hướng phát triển đô thị, phân bố dân cư và hình thành các trung tâm kinh tế – giáo dục mới.

4.1. Tăng cường kết nối khu vực nội đô với Hòa Lạc

Hiện nay, Đại lộ Thăng Long là một trong những trục giao thông quan trọng kết nối trung tâm Hà Nội với khu vực phía Tây. Tuyến metro số 5 được quy hoạch dọc theo hành lang này, tạo thêm lựa chọn di chuyển bằng phương tiện công cộng giữa hai khu vực.

Khi đi vào khai thác, tuyến đường sắt đô thị có thể hỗ trợ nhu cầu đi lại của người dân, sinh viên, giảng viên và người lao động tại các khu vực dọc tuyến. Đặc biệt, việc kết nối trực tiếp khu vực Văn Cao với Hòa Lạc sẽ tăng khả năng tiếp cận các trung tâm giáo dục, nghiên cứu và đô thị phía Tây.

Theo thông tin từ UBND thành phố Hà Nội tại thời điểm khởi công, tuyến số 5 được định hướng đáp ứng nhu cầu đi lại, học tập và nghiên cứu của sinh viên, giảng viên, đồng thời tạo động lực phát triển khu vực phía Tây Thủ đô.

4.2. Kết nối các khu đô thị và trung tâm phát triển phía Tây

Hành lang tuyến metro số 5 đi qua nhiều khu vực đang được định hướng phát triển đô thị như Tây Mỗ, An Khánh, Quốc Oai và Hòa Lạc. Đây là những địa bàn có sự hiện diện của các khu đô thị, khu chức năng và trung tâm phát triển mới của Hà Nội.

Việc bố trí các nhà ga dọc Đại lộ Thăng Long giúp tăng khả năng tiếp cận giao thông công cộng cho những khu vực nằm gần tuyến. Khi kết hợp với mạng lưới đường bộ và các tuyến đường sắt đô thị khác, metro số 5 có thể góp phần cải thiện tính liên kết giữa các khu vực đô thị phía Tây với trung tâm thành phố.

Đối với thị trường bất động sản, hạ tầng đường sắt đô thị là một trong những yếu tố có thể tác động đến khả năng kết nối và sức hấp dẫn của khu vực. Tuy nhiên, mức độ hưởng lợi của từng dự án còn phụ thuộc vào khoảng cách thực tế tới nhà ga, hệ thống đường kết nối và khả năng tổ chức giao thông công cộng trung chuyển. Không phải mọi bất động sản nằm trong khu vực phía Tây đều có mức độ tiếp cận metro như nhau.

4.3. Thúc đẩy định hướng phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng TOD

Bên cạnh chức năng vận tải, tuyến metro số 5 còn nằm trong định hướng phát triển đô thị gắn với hệ thống giao thông công cộng, trong đó các khu vực quanh nhà ga có thể được nghiên cứu tổ chức theo mô hình TOD (Transit-Oriented Development).

Mô hình TOD hướng tới hình thành các khu vực đô thị có mật độ hoạt động phù hợp quanh nhà ga, kết hợp nhà ở, thương mại, dịch vụ và không gian công cộng. Nhờ đó, người dân có thể tiếp cận phương tiện giao thông công cộng thuận tiện hơn, giảm sự phụ thuộc vào phương tiện cá nhân.

Trong quá trình chuẩn bị dự án, Hà Nội đã đặt ra yêu cầu nghiên cứu quy hoạch khu vực TOD và vùng phụ cận ga đường sắt để tạo quỹ đất phục vụ phát triển đô thị. Đây là cơ sở quan trọng để xem xét mối liên hệ giữa đầu tư hạ tầng giao thông và tổ chức không gian đô thị trong dài hạn.

Dù vậy, việc hình thành các khu TOD cụ thể cần căn cứ vào quy hoạch chi tiết, phương án sử dụng đất và quyết định đầu tư của cơ quan có thẩm quyền. Không nên mặc định toàn bộ khu vực dọc tuyến metro số 5 đều đã được phê duyệt phát triển theo mô hình TOD.

5. Những yếu tố cần theo dõi khi tuyến metro số 5 tiếp tục triển khai

Đối với người dân và nhà đầu tư quan tâm đến khu vực phía Tây Hà Nội, tuyến metro số 5 là một trong những dự án hạ tầng có khả năng tác động đến khả năng kết nối và định hướng phát triển đô thị trong dài hạn. Tuy nhiên, mức độ ảnh hưởng thực tế sẽ phụ thuộc vào tiến độ triển khai cũng như khả năng khai thác đồng bộ của toàn tuyến.

Trong thời gian tới, cần chú ý đến tiến độ thi công các ga ngầm tại khu vực nội đô và công tác bàn giao mặt bằng tại hai khu Depot. Đây là những hạng mục quan trọng, tạo tiền đề cho việc xây dựng, lắp đặt thiết bị và tổ chức vận hành tuyến đường sắt. Bên cạnh đó, phương án kết nối metro số 5 với các tuyến đường sắt đô thị khác, hệ thống xe buýt và mạng lưới giao thông đường bộ cũng là yếu tố cần quan tâm, bởi khả năng trung chuyển thuận tiện sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả khai thác khi tuyến đi vào hoạt động.

Ở góc độ bất động sản, sự hiện diện của tuyến metro có thể mở rộng khả năng tiếp cận giao thông công cộng cho các khu vực dọc hành lang tuyến. Dù vậy, mức độ hưởng lợi của từng dự án cần được xem xét trên cơ sở vị trí cụ thể, khoảng cách đến nhà ga, hạ tầng kết nối và tiến độ triển khai thực tế. Việc nằm trong khu vực có quy hoạch metro không đồng nghĩa mọi bất động sản đều có khả năng tiếp cận hoặc tiềm năng gia tăng giá trị như nhau.