Việt Nam quy hoạch bao nhiêu sân bay đến năm 2050?

Theo Quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống cảng hàng không toàn quốc thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050 (Quyết định 648/QĐ-TTg), Việt Nam định hướng phát triển mạng lưới theo mô hình trục nan với hai đầu mối chính tại vùng Thủ đô Hà Nội và vùng TP.HCM.

Đến năm 2030, hệ thống hàng không dự kiến có khoảng 30–33 cảng hàng không, trong đó bao gồm cả sân bay quốc tế và nội địa. Tầm nhìn đến năm 2050, con số này có thể tăng lên 35–36 sân bay, tùy theo nhu cầu phát triển kinh tế – xã hội và quy hoạch vùng.

Nhóm sân bay quốc tế hiện giữ vai trò đầu mối gồm các cảng lớn như: Nội Bài, Tân Sơn Nhất, Long Thành, Đà Nẵng, Cam Ranh, Phú Quốc, Cát Bi, Vân Đồn, Cần Thơ, Thọ Xuân…

Trong khi đó, mạng lưới sân bay nội địa trải rộng tại nhiều địa phương như: Điện Biên, Sa Pa, Lai Châu, Nà Sản, Đồng Hới, Quảng Trị, Phan Thiết, Buôn Ma Thuột, Pleiku, Rạch Giá, Cà Mau, Côn Đảo… cùng một số sân bay đang được nghiên cứu bổ sung theo nhu cầu phát triển vùng.

Bổ sung loạt cảng hàng không mới

Thời gian vừa qua, trong quá trình điều chỉnh quy hoạch, Cục Hàng không Việt Nam đề xuất bổ sung thêm một số sân bay mới nhằm mở rộng khả năng kết nối vùng và đáp ứng nhu cầu phát triển dài hạn.

Tại khu vực phía Bắc, sân bay Gia Bình (Bắc Ninh) được định hướng trở thành cửa ngõ hàng không mới của vùng Thủ đô, có vai trò chia sẻ áp lực khai thác với Nội Bài khi nhu cầu vận tải tăng cao. Dự án này đồng thời giúp tái phân bổ luồng hành khách trong khu vực kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, vốn đang chịu áp lực tăng trưởng nhanh.

Phối cảnh bãi đỗ và đường băng sân bay Gia Bình. Ảnh: Sun Group.

Ở khu vực duyên hải Nam Trung Bộ, sân bay Vân Phong (Khánh Hòa) được nghiên cứu gắn với Khu kinh tế Vân Phong, nơi định hướng phát triển thành trung tâm du lịch – dịch vụ – giải trí cao cấp. Sân bay này không chỉ phục vụ nhu cầu vận tải thông thường mà còn hướng tới phân khúc khách quốc tế chất lượng cao, hỗ trợ chiến lược phát triển du lịch cao cấp của địa phương.

Tại Tây Nguyên, sân bay Măng Đen (Kon Tum) được đề xuất nhằm phục vụ nhu cầu phát triển du lịch sinh thái và nghỉ dưỡng. Khu vực này đang được định hướng trở thành điểm đến mới của Tây Nguyên, do đó việc hình thành sân bay được xem là yếu tố quan trọng để mở rộng khả năng tiếp cận và thu hút dòng khách du lịch.

Ngoài ra, sân bay Ninh Bình cũng được đưa vào nghiên cứu bổ sung sau năm 2030, trong khi sân bay Thổ Chu (Kiên Giang) được định hướng phục vụ kết nối vùng biển đảo, góp phần tăng cường năng lực logistics và quốc phòng tại khu vực Tây Nam Bộ.

Nâng cấp công suất các sân bay hiện hữu

Không chỉ bổ sung sân bay mới, quy hoạch còn tập trung nâng cấp nhiều cảng hàng không hiện hữu nhằm đáp ứng tiêu chuẩn khai thác cao hơn. Trong đó, sân bay Quảng Trị được đề xuất nâng từ cấp 4C lên 4E để có thể tiếp nhận máy bay thân rộng phục vụ các đường bay dài và quốc tế.

Sân bay Côn Đảo cũng được nghiên cứu nâng cấp theo hướng mở rộng năng lực khai thác và định hướng trở thành sân bay quốc tế trong tương lai. Tương tự, sân bay Cao Bằng được xem xét nâng cấp trong tầm nhìn đến năm 2050 nhằm tăng khả năng kết nối khu vực biên giới phía Bắc với mạng lưới hàng không quốc gia.

Các sân bay lớn như Cát Bi (Hải Phòng) tiếp tục được mở rộng công suất để đáp ứng nhu cầu tăng trưởng hành khách, đồng thời hỗ trợ giảm tải cho khu vực Hà Nội trong dài hạn.

Sun Group đã đề xuất nghiên cứu đầu tư nâng cấp và mở rộng Sân bay Côn Đảo từ năm 2025. Ảnh: TTXVN

Quy hoạch hiện đang được rà soát và điều chỉnh ra sao?

Hiện Cục Hàng không Việt Nam đang phối hợp với các bộ ngành tiến hành rà soát tổng thể quy hoạch để điều chỉnh cho phù hợp với giai đoạn phát triển mới. Nội dung trọng tâm là xác định lại vai trò và chức năng của từng sân bay, từ đó điều chỉnh danh mục sân bay dân dụng, tránh chồng lấn nhiệm vụ giữa các khu vực có mật độ khai thác cao.

Trong quá trình rà soát, một số sân bay được xem xét chuyển đổi chức năng hoặc loại khỏi quy hoạch dân dụng nếu không còn phù hợp với định hướng phát triển dài hạn.

Sân bay Biên Hòa được định hướng ưu tiên phục vụ quốc phòng – an ninh, do khu vực Đông Nam Bộ đã có Tân Sơn Nhất và Long Thành đảm nhiệm vai trò trung tâm. Việc phát triển thêm chức năng dân dụng tại đây được đánh giá có thể gây áp lực lên vùng trời và làm giảm hiệu quả khai thác không phận khu vực có mật độ bay cao.

Tại phía Bắc, phương án sân bay quốc tế Hải Phòng (Tiên Lãng) cũng được xem xét điều chỉnh lại. Trong bối cảnh Cát Bi đang được mở rộng và khu vực Đồng bằng sông Hồng có nhiều dự án sân bay đang nghiên cứu, cơ quan quản lý cho rằng cần ưu tiên tối ưu hóa hạ tầng hiện hữu thay vì bổ sung thêm một sân bay quốc tế mới.

Sân bay Long Thành sẽ hoàn thành, đưa vào sử dụng trong tháng 12/2026. Ảnh: Báo Chính phủ.

Hướng tới tái cấu trúc mạng lưới theo hướng tập trung

Theo Cục Hàng không Việt Nam, đợt điều chỉnh quy hoạch lần này không chỉ dừng ở việc thay đổi danh mục các cảng hàng không mà còn hướng tới tái cấu trúc toàn bộ mạng lưới theo hướng tập trung và hiệu quả hơn. Các sân bay trọng điểm như Nội Bài, Long Thành, Tân Sơn Nhất, Đà Nẵng và Cam Ranh sẽ được ưu tiên mở rộng để đảm bảo vai trò cửa ngõ quốc tế và trung tâm trung chuyển hành khách, trong khi các cảng còn lại được phân vai rõ ràng nhằm hạn chế chồng lấn chức năng trong cùng khu vực.

Xu hướng chung của quy hoạch là giảm tình trạng đầu tư dàn trải, tăng tính kết nối giữa các vùng kinh tế và gắn hệ thống hàng không với quy hoạch đô thị, logistics cũng như các hành lang phát triển trọng điểm. Cách tiếp cận này được kỳ vọng giúp tối ưu hiệu quả khai thác hạ tầng, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh của hệ thống hàng không Việt Nam trong dài hạn.

Nguồn: Tổng hợp